نظریه های فمینیستی

نظریه های فمینیستی بر اهمیت عوامل فرهنگی و اجتماعی در تحدید دسترسی زنان به بازار کار تاکید دارند. این نگرش ها عملکرد متقابل نقش های تولید مثل و اقتصادی زنان را بیشتر به عنوان موضوع کلیدی و مهم تا یک شرط ثابت، بررسی می کنند. اختصاص فعالیت های خانه داری و بچه داری به زنان، در بیشتر جوامع حتی با وجود افزایش مشارکت و حضور زنان در بازار کار، مورد تاکید است. مشارکت نیروی کار زنان در مناطق شهری بر وضعیت خانه داری تاثیر می گذارد، به گونه ای که خانواده ها کوچکتر شده و یا از شکل خانواده های هسته ای به دو شکل خانواده گسترده و خانواده دارای سرپرست زن تغییر ماهیت داده اند. همزمان، به دلیل افزایش فرصت های بخش رسمی برای زنان، خدمتکار خانگی نیز کمیاب و گران تر شده است. همچنین مزایای آموزش به ویژه برای دختران بیشتر شده و بنابراین فرزندان وقت کمتری برای کمک به مادران خود در خانه دارند. به دنبال آن، بار مسئولیت های خانگی، به شدت بر دوش زنان در خانواده سنگینی می کند. در کشورهای فقیر و در حال توسعه، شمار کمی از خانه ها، دارای وسایل و لوازم برقی خانگی رایج در کشورهای صنعتی، هستند و بنابراین وظایف خانه داری، فشار سنگینی را وارد می کند. همزمان با افزایش گذران وقت زنان در خارج از خانه، در نتیجه فرصت های جدید شغلی و افزایش فشارهای مالی، مردان به ندرت در فعالیت های بدون مزد خانگی مشارکت می کنند.

تضعیف زنان در بازار کار، به دلیل مسئولیت های خانوادگی، با کاهش فعالیت آنها در بسیاری از شهرهای کشورهای جنوب، بیشتر می شود. هم زمان، وقتی فشار زمانی بر زنان فقیر افزایش می یابد، (یعنی فرصت زمانی برای آنها بسیار کم می شود) زنان تحصیل کرده از موقعیت های پردرآمد تخصصی، اداری و مدیریتی برای زنان بهره مند می شوند. برخی از این زنان از مهاجران خدمتکار خانگی برای کمک در انجام وظایف خانه استفاده می کنند، اما این امر به نوبه خود احساس قصور و وابستگی به همراه دارد (تام 1999). تحولات در فرصت های شغلی زنان، تضاد و شکاف بین زنان تحصیل کرده، زنان طبقه متوسط و بالای اجتماعی را با زنان فقیر افزایش می دهد.

آزارهای جنسی می تواند مسئله بزرگتری باشد و یا حداقل در کشورهای در حال توسعه و کشورهای کمونیستی سابق بیش از کشورهای توسعه یافته، موجب بروز مسائل مهمی می شوند. در جوامع سنتی زنی که برای یافتن شغلی، جدا از نقش های معمول خانوادگی اش، از منزل خارج می شود، ممکن است به روسپی گری متهم شود. مردانی که حضور زنان را در محل کار بر نمی تابند، ممکن است انتظارات اجتماعی مبتنی بر جنسیت را نادیده بگیرند و در محل کار، با زنان همکار خود به عنوان عامل جنسی رفتار کنند. مردان در موقعیت مدیریتی ممکن است برای امنیت شغلی (کارکنان زن) به دنبال کسب مطلوبیت های جنسی باشند و این موضوع به افزایش میزان رویگردانی یا واگذاری کار از سوی کارکنان زن منجر می شود. زنانی که نیاز بیشتری به اشتغال دستمزدی دارند، ممکن است قربانی آزارهای جنسی شوند؛ از این رو، آنها به دلیل گزینه شغلی که تنها وسیله رهایی آنهاست و اغلب هم برایشان فراهم نیست، فریب می خورند. فقر زنان در بخش های اصلی اقتصاد، از سوی پدرانی که می خواهند اعتبار دخترانشان را ضمن بهره مندی از درآمدزایی آنها در خارج از منزل، حفظ کنند، شدت می یابد. ظهور ناگهانی رقابت های شغلی در کشورهای بعد از نظام کمونیستی، بر تبعیض علیه زنان تاثیر گذار بوده است.

محرومیت های غیر اقتصادی (زنان)، اغلب سیاسی و قانونی هستند، اما بیشتر بر پایه باورهای خانوادگی بنا شده اند و با کنترل های غیر رسمی نظیر شایعات و استهزاها، استحکام پیدا می کنند. استخدام زنان در مشاغلی مانند تدریس و پرستاری در ظاهر، وسیع تر از نقش های خانوادگی آنها و از این رو، بی ارزش به شمار می آیند. در بسیاری از مشاغل، خصایص منسوب به مردان مانند قدرت جسمانی، با ارزش تر از مشخصه زنانه ای چون زبردستی و مطیع بودن تلقی می شوند. (جنسیت و توسعه: 193-196).

نوشته شده در سه شنبه بیست و هفتم دی 1390ساعت 18:41 توسط MEHDI FALAHI| |